म त्यसबेला तिम्रो सिपाही बन्नेछु

दिलिप योन्जन

किन तिमी अन्धकारमा सधै बस्छौ

ठीकै छ

तिम्रो सहयोगी योद्धा हुँ म

सँगै नबसौला हुदैन

उज्यालोले त पोलेको छैन

आँखाहरु पट्टिले बाँधेको त छैन

दिनमै धुवाँ लगाइदिएको त छैन

आगोको ज्वाला नदेखेर त होइन

हावा लगाउँला धुवाँ उडाउन

पर्खाल भत्काउँला प्रकास देखाउन

तिमीलाई स्वतन्त्रता देखाउँला

समान हक अधिकार दिलाउन

लगातार म लागिरहुँला

एक थोपा रगत भैन्जेलसम्म

आशाको त्यान्द्रोलाई लठारो बनाउन

यो शिर नढलुन्जेलसम्म

अब पनि तिमी एक्लै अन्धकारमा बस्छौ

ठिकै छ

म सहुँला अधिकार माग्दिन

अन्धकारहरु ममा पनि त छ

ढुख बेदना र यातना किन बुझ्दैनौ

फेरि युद्धभुमिमा क्रान्तिको बिगुल फुक्नु छ

हातमा हतियार लियरहातमा हात मिलाउनु छ

कि कसैले पैसा र तक्मा त देखाएन

यी सबै झुटो आश्वासन र बिश्वास हो

धाक र सम्पतिको झुटो अहम् हो

सबै यहाँ किचिएका, पिसिएका छन

भोक भोकै नाग्गै नाग्गै मरेका छन

क्रुरयातनामा कति मरे

बच्ने आसै आसमा कति मरे

यदि तिमी हतियार बनेर निस्कन्छ भने

अन्याय र अत्याचारको भन्डाफोर गर्छौ

भनेआगो निभाउन पानी बनी लाग्छौ

भनेचार पर्खाल भत्काई निस्कन्छौ भने

रोग र भोकको बिरुद्द आवाज उठाउँछौ भने

समान हक अधिकारको सवाल उठाउछौ भने

सम्झौता र सन्धिमा देश बेच्न,सिमाना सार्न दिदैनौ भने

झुटा अन्धबिस्वास र कुनिती तोड्न

बन्दुक बोक्नु परे भन मलाई

शोशण र दमन गर्नेको बिरोधमा

आवाज उठाउनु परे भन मलाई

आकास धर्ति थर्काइ दिन्छु

गोली थाप्न तयार छु

रास्ट्र र रास्ट्रीयताको लागी

भन तिमी सधै मलाई

बिरोधमा लड्नु परे

म त्यसबेला तिम्रो सिपाही बन्ने छु।

--

साउथ अमेरिक,बोगोता कोलोम्बिया

तिमी

इश्वर चाम्लीङ्ग

आखा चिम्लन्छु,
खै तिमी आखा भित्रै मुस्कुर्राईरन्छौ
तिम्रो सुवासना वरिपरी हो...
तिमी छातीमा टासिए झैं हुन्छौ

दिन यहां सारै नै लामो लाग्छ
रातको त झन के कुरा र हो....
मन डुल्दै उतै आउछ, कति रात त नसुतिनै भाले बास्छ
मन भुलाउन खोज्छु
मन भित्रै तिमी, बात मार्न थाल्छौ
तिम्रो सुवासना वरिपरी हो...
तिमी छातीमा टासिए झैं हुन्छौ

दुनियाको यो पाटो शुन्य भाछ
सम्झनाको के कुरा र हो.....
सपना झैं दिन बित्छ, फेरि रात कालो सन्नटा बोकी आउछ
दुनियालाई पछ्याउ भन्छु
खै तिमी बिना, दुनिया नै शुन्य हुन्छ
तिम्रो सुवासना वरिपरी हो...
तिमी छातीमा टासिए झैं हुन्छौ

----------------
गाए गीत नगाए कविता
कोशोभो

सीमातीत सीमान्त

मुकुल दाहाल

म मान्छे
एउटा सीमातीत सीमान्तमा
आइपुगेर उभिएको छु ।
यहा"बाट सङ्ग्रहालयमा राखिएका
अपूर्ण अर्थ निहित
इतिहासका खबटाहरूजस्ता
आदर्शलाई हेरिरहेछु ।

ती सिनेमाका अतिरञ्जित दृश्यहरू झै
अप्रासङ्गकि लागिरहेछन् ।
यहाबाट मान्छेले आफूमाथि देख्ने गरेका
आकाशहरू हेरिरहेछु ।

ती टर्रा, खस्रा, बाक्ला जिब्राहरू लागिरहेछन् ।
आफूलाई विनिर्माण गरेर
उ"टको खुट्टामा उभिएका
मान्छेहरू देखेर वरिपरि
म तर्सिरहेछु आफैसंग ।

विस्तीर्ण, अथाह यो ग्रह
यन्त्रसूत्रहरूको जालोमा
कक्रिएर शिशु भएको देखेर
म मेरो मन छामिरहेछु ।

मनमा उठ्ने छाल यन्त्रमा हुदैन ।
मनमा उठ्ने बाढीसंग यन्त्र परिचित छैन ।
मस्तिष्कको संवेग यन्त्रले बुझ्दैन ।
यन्त्र मन हुन सक्दैन ।
यन्त्र मस्तिष्क हुन सक्दैन ।

म यन्त्रको खुट्टा परेको मान्छे हेरिरहेछु ।
म यन्त्रसंग रोइरहेको मान्छे हेरिरहेछु ।
प्रयोगमा अनूदित मान्छेको
प्रयोगशाला हेरिरहेछु ।
केमिकल रियाक्सनबाट उत्पादित
आदर्शहरू हेरिरहेछु ।
लिङ्गमा रोपिएका नवलिङ्गहरू हेरिरहेछु ।
छालामा उमारिएका छालाहरू हेरिरहेछु ।
मस्तिष्कको ब्याडमा छरिएका
मस्तिष्कहरू हेरिरहेछु ।

तरुनीतृष्णामा लीन तरुनीहरू
तरुणभोकमा आसक्त तरुणहरू
क्लोनिङ्ग गरिएका मूल्यहरू
मलाई चटक लागिरहेछ ।
लिङ्ग साटिएका सत्यहरू
मलाई चटक लागिरहेछ ।

म ध्वस्त भएर उभिएको निर्मिति
म विग्रह भएर निर्मित संरचना
यो सीमान्तमा आएर
आफूलाई बेस्सरी छामिरहेछु ।
आफूलाई बेस्सरी
बुझ्न बल गरिरहेछु ।

विना वजनका मान्छेहरू

गीता त्रिपाठी


बादलको देशमा
बादलकै मान्छेहरू
टेक्छन् बतासे खुट्टाहरू र
सरिरहन्छन् कहिले यता
कहिले उता

तिनका हलुका वजनहरू
तानिँदैनन् पृथ्वीको गुरुत्वाकर्षातिर
मातृशक्तितिर
ती छुट्दै जान्छन्
उठ्दै जान्छन्
भ्रमको अस्थिर आयामहरूमा र
फेरिरहन्छन् बादले-आकृतिहरू

कहिले काला हुन्छन्
घनघोर काला
कहिले सेता
रूवाझैँ हलुका
धेरैजसो ती गहुंगोरा हुन्छन्
बीचका
न यताका न उताका

घामलाई छेकिदिन्छन् ती
पानीलाई रोकिदिन्छन्
तन्किरहने र खुम्चिरहने आकार बोकेर
एकान्तमा कानेखुसी गर्छन्
बतासे ऋतुझैँ सरिरहन्छन्
कहिले यता, कहिले उता
विना वजनका मान्छेहरू ।।

----------------
वालुवाटार काठमाडौ

तितो यथार्थ

छबिरमण सिलवाल

मुहारमा हिलो पोतेर
हिलो-हिलो
पानी-पानीसंग
संझौता गर्न
शालीन दस्तावेदहरु
गरिवी लुकाएर
हाँस्छन्
पीडा लुकाएर
बाँच्छन्
उनीहरुका नाममा
गरिने राजनीतिले
कोल्टा फेरेको पत्तो छैन
एउटा युग यसरी
वितिरहेछ ।
महलमा त्यहि चामल पाक्छ
हातमा ठेला उठाइएकाहरु
युगौं-युगसम्म पिल्सिन्छन,
भोकै-नाङ्गै
जीवन गुजारी रहेछन् ।
काल-चक्र भन्दा माथी कोही छैन्
कलियुगीन मान्छेहरु
रंग फेर्दे रौनक देखाउछन्
र,
एक दिन,
आफैले आफ्नो
मुहारमा कालो पोत्छन,
मुहारमा हिलो पोत्नेहरुको
हिलो पखालिन्छ,
र,
सत्यता फैलाउछन् ।
र,
मुहारमा कालो पोत्नेहरु,
इतिहासमा नै कालो पोतेर
विलाउछन् ।

जिन्दगीको गन्तब्य

दिलिप योन्जन

जिन्दगीको गन्तब्यमा

शिखर चुम्ने चाहना

ठेलेर स्टार्ट हुने खटेरा गाडी झै भयो

जति जति गति बड्दै जान्छ

भाबनाहरु हावामा उड्न थाल्छ

उकाली, ओराली अनि घुम्तिहरुमा

गुड्दै रोकिन्दै बिभिन्न गतिमा

कहिले एक्सिलेटर, ब्रेक

ब्रेक, एक्सिलेटर हुँदै

जब खहरे खोलको बगरमा

धुवाँ फ्याक्न छाड्छ

न ठेलेर गुड्छ, न तानेर हुन्छ

फेरी गन्तब्य अन्तेहीन हुदै

आँखा सामु बज्रपात हुन्छ

छितिज रातिन्द कालिन्दै जान्छ

म आफै हराउन पुग्छु

मलाई यस्तो लाग्छ

गिन्दगीको गन्तब्य यस्तै रहेछ

-----------------

बोगोता कोलोम्बिया

नयाँ नेपाल

चन्द्र गुरुङ

हिजो आज,

हूलका हूल मानिसहरू

म र म जस्ता थुप्रैलाई खोज्दै आइपुग्छन्

र माग्छन् हाम्रा साथ

माग्छन् हाम्रा हात

कि, अब उनीहरूले

नयाँ नेपालको निर्माण गर्दै छन् रे ।

अचेल रेडियोले नयाँ नेपालको हल्ला फुक्छ

र गाउँ-शहरमा हक-अधिकारको कुरा चल्छ ।

यहाँ दिन दिनै

उनीहरू 'उपत्यका बन्द' गराउँछन् ।

हेर्दा हेर्दै बन्दको कालो आवरणभित्र

चेलीहरूको इज्जतमाथि लुटपाट मच्चिन्छ

र चल्छ असंख्य निर्दोष जीवनमाथि मारकाट ।

पल्लो घरमा

छिमेकीहरू पुराना बन्दुक साफ गर्छन्

र यहाँ हाम्रा साथीहरू

सुत्छन् सिरानीमुनि खुकुरी राखेर ।

अचेल पत्रपत्रिकामा नयाँ नेपालको सपना छापिन्छ

र पहाड-मधेशमा समावेशीकरणमाथि बहस चल्छ ।

यहाँ आजभोलि

उनीहरू 'नेपाल बन्द' गराउँछन् ।

हुँदाहुँदै टोलबस्तीमा इमानको मृत्यु हुन्छ

र निर्मम हत्या हुन्छ ढुङ्गामुढाले मानवताको ।

बिहान सवेरै चिया पसलहरूमा

पराइ रगत पिउने योजनाको थालनी हुन्छ

र दिनैभरि साँढे जुध्ने चउरमा

भिड्ने तयारी गर्छन् मानिसहरू ।

अचेल टिभीमा नयाँ नेपाल बारे जटिल गन्थन चल्छ

र देशैभरि राज्य पुनः संरचनाको प्रचार हुन्छ ।

यहाँ अचेल

उनीहरू 'यातायात बन्द' गराउँछन् ।

त्यसपछि धेरै मानिसहरूको दैनिकी

सुनसान सडकमा चक्काजाम हुन्छ

र हिंडिरहेको देश नै तोडफोडमा पर्छ ।

यहाँ,

अस्त्रालयमा गजबको चहल-पहल छ

र हिंड्दै छन् हतियार बोकेर

नयाँ नेपालको खोजीमा मखुण्डोधारीहरू ।

अचेल यो देशमा

म र म जस्ता थुप्रोई मानिसहरू सोच्दै बस्छन्

र चकित हुन्छन्

कि, सायद नयाँ नेपालको निर्माणमा

बनाउनु भन्दा भत्काउनु बढी आवश्यक रहेछ ।